Sejm Dzieci i Młodzieży to projekt partycypacyjno-edukacyjny kierowany do uczniów i uczennic trzech ostatnich klas szkoły podstawowej, którego celem jest edukacja najmłodszego pokolenia Polek i Polaków w zakresie parlamentaryzmu i demokracji.
XXXI edycja SDiM pod hasłem
„PorozmawiajMY o edukacji obywatelskiej”
W 2025 r. Sejm Dzieci i Młodzieży odbył się według formuły przyjętej podczas jubileuszowej XXX edycji. Na początku ze wszystkich szkół podstawowych w Polsce zostały wylosowane 153 placówki, a następnie w każdej z nich troje spośród chętnych uczniów i uczennic – po jednej osobie z klas szóstych, siódmych i ósmych. Nowością było proste zadanie do wykonania w społeczności lokalnej podczas przygotowań młodych posłów i posłanek do posiedzenia SDiM.
Edycja przebiegła pod hasłem „PorozmawiajMY o edukacji obywatelskiej”. Uczniowie i uczennice mieli przestrzeń do dyskusji na ten temat najpierw w swoich szkołach, a później podczas obrad w Sejmie. Celem projektu był wybór, w wyniku głosowania, najważniejszych dla dzieci i młodzieży zagadnień związanych z edukacją obywatelską.
W wyniku głosowania zostały wybrane tematy w ramach trzech zagadnień:
- „Sposób rozumienia postawy obywatelskiej”: Podzielane wartości: patriotyzm rozumiany jako szacunek do ojczyzny, symboli narodowych, polskiej historii, miejsc pamięci czy świąt narodowych.
- „Potrzeby związane ze szkolną i pozaszkolną edukacją obywatelską": Zdobycie wiedzy dotyczącej procedur (np. jak napisać petycję, głosować, załatwić sprawę w urzędzie, przygotować oficjalne spotkanie).
- „Sfera marzeń obywatelskich”: Rozwiązywanie przez państwo problemów utrudniających młodzieży zaangażowanie obywatelskie, takich jak: wykluczenie komunikacyjne, trudności w wejściu na rynek pracy, brak inwestycji w infrastrukturę sportową.
Podsumowaniem jest złożona na ręce Marszałka Sejmu uchwała XXXI edycji SDiM wraz z uzasadnieniem.
Dokument został przesłany także do zainteresowanych ministerstw i instytucji publicznych.
XXXI edycja rozpoczęła się losowaniem 153 placówek edukacyjnych 4 czerwca, a skończyła złożeniem uchwały na ręce Marszałka Sejmu jesienią 2025 r.
Głównym organizatorem tej edycji Sejmu Dzieci i Młodzieży była Kancelaria Sejmu, a współorganizatorem Ministerstwo Edukacji Narodowej.
Zobacz zdjęcia z dnia posiedzenia SDiM w dniu 28 września.
Zobacz nagranie z dnia posiedzenia SDiM w dniu 28 września.
Jak rozumiemy edukację obywatelską?
Edukację obywatelską definiujemy szeroko – jako zestaw kompetencji i działań przygotowujących do odpowiedzialnego zaangażowania obywatelskiego, uwzględniających idee demokracji, partycypacji, współpracy i współczesnego patriotyzmu. W temat XXXI sesji SDiM wpisują się zatem zagadnienia:
- Sposób rozumienia postawy obywatelskiej,
- Potrzeby związane ze szkolną i pozaszkolną edukacją obywatelską,
- Marzenia dotyczące aktywności obywatelskiej, zarówno te, w których realizacji mogą pomóc szkoły, jak i te, w których wsparciem mogą być władze samorządowe czy krajowe.
Zadaniem osób uczestniczących będzie stworzenie na bazie powyższych zagadnień swojej listy priorytetów i odpowiedź na pytania:
- Czy zagadnienie postawy obywatelskiej jest ważne dla młodych osób? Jeśli tak, to które kwestie z nią związane są dla nich najważniejsze? A może uczennice i uczniowie widzą to pojęcie zupełnie inaczej?
- Czego chcą się uczyć uczennice i uczniowie w kontekście edukacji obywatelskiej? W jaki sposób chcą tę wiedzę i umiejętności zdobywać? Co jest według nich zadaniem szkoły, a czego chcieliby się uczyć poza placówką? Jak te działania może wspierać lokalny samorząd?
- Jak młode osoby chciałyby się realizować obywatelsko? Jakie działania edukacyjne czy projekty należałoby wdrożyć, aby pomóc młodym ludziom rozwijać się jako obywatelki i obywatele? (A może jakieś projekty wśród już funkcjonujących w naszym państwie powinny mieć zwiększoną dostępność?) Co sprawiłoby, że młodzi mogliby mieć większy wpływ na otaczającą ich rzeczywistość?
Jak wziąć udział w projekcie?
Krok po kroku
1. Pierwsze losowanie
Losowanie przebiega z zachowaniem proporcjonalnego podziału na poszczególne województwa. W jego efekcie zostają wybrane 153 szkoły podstawowe, których przedstawiciele wezmą udział w posiedzeniu Sejmu Dzieci i Młodzieży.
2. Przeczytaj „Ważne informacje i materiały”
Chcesz sprawdzić, czy Twoja szkoła została wylosowana, i dowiedzieć się, jakie są następne kroki? Zapoznaj się z materiałami dostępnymi w zakładce Ważne informacje i materiały.
3. Drugie losowanie
Po wakacjach we wszystkich wylosowanych szkołach odbywa się losowanie po jednym przedstawicielu z szóstej, siódmej i ósmej klasy. Jeżeli chcesz wziąć w nim udział, pamiętaj o dostarczeniu zgody rodzica/opiekuna – zgodnie z wzorem dostępnym na stronie SDiM.
4. Przygotuj się
Po wybraniu przedstawicieli każda szkoła otrzyma drogą elektroniczną informacje na temat kolejnych działań w ramach SDiM. Dowiedz się od koordynatora szkolnego, jakie będą Twoje zadania na najbliższe tygodnie.
5. Zastanów się
Przygotuj się do debaty w gronie uczniów Twojej szkoły oraz do warsztatów online. Wykonaj proste zadanie praktyczne w społeczności lokalnej.
6. Zaangażuj się...
... w pracę podczas warsztatów. Poznaj innych uczestników projektu, wymieniaj poglądy, szukaj rozwiązań.
7. Weź udział w sesji Sejmu Dzieci i Młodzieży
Udział w SDiM to niezapomniana przygoda. Spraw, by projekt był także okazją do merytorycznej dyskusji o edukacji obywatelskiej. Opowiedz o tym podczas posiedzenia Sejmu Dzieci i Młodzieży!